كيىم - كەشەك مادەنيەتىنىڭ ساپاسىن جوعارىلاتىپ، سالتاناتىن اسىرايىق

  • كەلۋ قاينارى: ىلە كەشى گازەتى
  • 02:10:32 23/06/2014

    قازاق ۇلتىنىڭ كيىم - كەشەك ۇلگىلەرىنىڭ فورمالارى ساق داۋىرىنەن باستاۋ الىپ بىرتىندەپ دامي تۇسكەن. زەرتتەۋلەرگە قاراعاندا، ءبىزدىڭ ۇلتىمىز نەگىزىنەن مال شارۋاشىلىعىمەن شۇعىلدانىپ، تاۋ ساعالاپ - سۋ جاعالاپ جۇرگەن تۇرمىستىق تىرشىلىگىمىزگە بايلانىستى جاراتىلىستىق ورتاعا ۇيلەسىپ كيىم تىگۋ قالىپتاسقان ءارى جەكە مەنشىك ءتۇزىمى كۇشەيىپ، تۇرمىستىق تاسىلدەرىندە وزگەرىس بولىپ، وندىرىستىك مەشەۋلىكتى وزگەرتىپ، راۋعاشتىڭ تامىرى، قايىڭ- قاراعاي، جۋسانداردان مانەرلەپ ءتۇرلى بوياۋمەن، مال تەرىلەرىن جۇمساقتاپ يلەپ، ءيىرۋ، توقۋ مەن مانەرلەۋ ارقىلى كيىم - كەشەك مادەنيەتىمىز تاريحىنداعى ماڭىزدى كەزەڭدى باستاعانىن تاريحي زەرتتەۋلەر دالەلدەدى.

    كيىمدى ورتا تابيعاتىنا ۇيلەستىرىپ ات ۇستىنە، ءوندىرىس ەڭبەكتەرىنە، كوشى- قونعا، ىستىق - سۋىققا بەيىمدەپ، تۇرمىس سالتىمىزعا بايلانىستىرىپ قازاق ۇلتتىق ۇلگىلەردە كەڭ مول كيىم ۇلگىلەرىن تاپقىرلاعان. دەرەكتەرگە قاراعاندا، ءبىر عانا كۇپىنىڭ پايدا بولۋىنىڭ وزىنە ەكى مىڭ جىلدان اسقان كورىنەدى.

    ءۇيسىن پاتشالىعى كەزىندە پاتشالار التىن وقالى، بيىك توبەلى، كەڭ قايىرمالى، ميلىقتى ايىر قالپاق كيسە كەرەك. توبەسىنە قىزىل كۇرەڭ جىبەكتەن قوشقار ءمۇيىزدى ورنەك سالىپ، ءوڭىرىن قيۋلاپ، ماڭدايىنىڭ بيىك قايىرماسىنا تاس كوزدى التىن ايدارشا ورناتقان كورىنەدى. ابىلاي حاننىڭ داۋىرىندە پاتشانىڭ باس كيىمىنىڭ توبەسى سليندىر ءتارىزدى بيىكتەلىپ، قايىرماسى ءدال ماڭدايىنان ەكى اشالانىپ، توبەلىككە جاھۇت كوزدى التىن ايدار ورناتىلعان. ءدۇريا تەكتەس ەڭ اسىل كەزدەمەلەرمەن تىستالىپ، قۇس قاناتى سياقتى ورنەكتەلىپ، ەتەك، قايىرماسىنا ويۋ - ورنەك سالىناتىن بولعان. حانداردىڭ وقالى شاپاندارى ءپۇلىس، كارس سياقتى قىمبات كەزدەمە، ءجۇن - جىبەكتەردەن توقىلادى. ەتەك- جەڭى كەڭ، قۇس قانات، قوس ءمۇيىزدى ورنەكپەن كومكەرىلىپ، ءدال جاۋىرىن ورتاسىنا جاۋقازىن گۇلدى كوگەرىس ورنەك كەستەلەنەدى. تۇيمەلەمەي ۇزىن جىبەك بەلبەۋ تاعىپ، توعاسىنا جاقۇتتان كوز ورناتىپ التىن بەلدىك بۋىنادى. سول داۋىردەگى ءبي - بەكتەردىڭ تورە - قوجا مەن موللالاردىڭ مارتەبەلىك بەلگىلەرى دە بورىكتەرىنىڭ ماڭدايىنان بايقالادى.

جاۋاپتى رەداكتور: گۇلدەن ماقسات قىزى