سەگىز تاڭبالى اۋداننىڭ سەرپىنى

  • كەلۋ قاينارى: ءتاڭىرتاۋ تورابى
  • 02:52:59 11/08/2014

    − ىلە قازاق اۆتونوميالى وبلىسى قۇرىلعاندىعىنىڭ 60 جىلدىعى بايلانىسىمەن

    قالياكبار ۇسەمقان ۇلى، بەرەكە جۇمان ۇلى

    ارعى تاريحى ساق، ءۇيسىن داۋىرىنەن ساباقتالاتىن تەكەس ءوڭىرى الەمنىڭ ءار ەلىن جالعاعان ۇلى جىبەك جولىنىڭ سولتۇستىك سورابىنداعى، ءۇيسىن تاۋىنىڭ ەتەگىندەگى ەلدى مەكەندەردىڭ ءبىرى. وتكەن عاسىردىڭ 30 - جىلدارى بالناما مادەنيەتى ۇلگىسىندە جوبالانعان تاڭبالى قالاشىعىنىڭ العاشقى سۇلباسى قالىپتاسىپ، كەيىنگى كەزدەرى ۇزدىكسىز كەمەلدەندىرۋدىڭ ناتيجەسىندە «سەگىز تاڭبالى قالاشىق» اتانعان بۇل اۋدان 2001 - جىلى «تاڭبالىق قۇرىلىسىنىڭ رەتتىلىگىمەن، سەگىز تاڭباسىنىڭ ايشىقتىلىعىمەن جانە كولەمىنىڭ ۇلكەندىگىمەن» شاڭحايلىق گەننيستىڭ تىزىمىنە تىركەلسە، 2004 - جىلى اۆتونوميالى رايونىمىز جاعىنان؛ 2007 - جىلى مەملەكەتتىك كەڭەس جاعىنان «تاريحي مادەنيەتتى اۋدان» مارتەبەسى بەرىلىپ، اتاعى ءبىراق اسپانداعان - تۇعىن.

    3 قالاشىق، 5 اۋىلى، 170 مىڭنان استام جان سانى بار تەكەس اۋدانىنىڭ جەر اۋماعى 8352 شارشى كيلومەتردى قۇرايدى. توڭىرەگى تۇگەل تاۋمەن قورشالعان بۇل اۋداننىڭ %94 جەرى تاۋلى، ادىرلى كەلەدى، جازىق جەرلەرى تىم از، ادام باسىنا تۋرا كەلەتىن ورتاشا ەگىستىك جەر دە ماردىمىسز، جالپى ەگىستىك جەر كولەمى 500 مىڭ مۋ شاماسىندا بولسا، جايلىم كولەمى 7 ميلليون 540 مىڭ مۋدان اسادى. جاۋىن - شاشىنى مول، كليماتى ىلعالدى، ونىڭ ۇستىنە سۋ مولشەرى تۇتاس شينجياڭداعى سۋدىڭ %6ىن ۇستايتىن بۇل اۋداننىڭ ورمانمەن كومكەرىلۋ سالىستىرماسى دا رايونىمىزدىڭ ورتاشا دەڭگەيىنەن الدەقايدا جوعارى تۇرادى. مىنە وسى ءبىر جاراتىلىستىق ەرەكشەلىگى اتالعان اۋداننىڭ ەكولوگيالىق جاقتاعى باسىمدىلىعىن ايگىلەپ، ساياحات شارۋاشىلىعىن جانداندىرۋداعى، ەكولوگيالىق ورمان بەلدەۋىن قالىپتاستىرىپ، جەمىس - جيدەك شارۋاشىلىعىن شالقىتۋداعى، ەكولوگيالىق اۋدان قۇرۋداعى جارقىن تۇيىنىنە اينالدى.

    ايتىلۋدا «تەكەس مال شارۋاشىلىعىن نەگىز، ەگىن شارۋاشىلىعىن قوسىمشا كاسىپ ەتكەن اۋدان» دەلىنگەنىمەن، سوڭعى كەزدەرى تەكەس اۋدانىنىڭ ساياحات شارۋاشىلىعى مەن ەكونوميكالىق ورمان شارۋاشىلىعىنىڭ ايتىپ - ايتپاي دەسى ورلەپ تۇر. تازا ەنەرگيانى اشىپ پايدالانۋ جاعىنان دا مۇمكىندىگى زور. مىنە وسى ءبىر ابزالدىلىعىن تولىق پايدالانعان تەكەس اۋدانى سوڭعى جىلدارى ىلە ساياحات لەنياسىنىڭ ماڭىزدى ءبىر ءتۇيىنى بولۋداي ەرەكشەلىگىن ساۋلەلەندىرىپ، اۋداننىڭ ساياحات شارۋاشىلىعىن جانداندىرۋعا كۇش سالدى.

جاۋاپتى رەداكتور: بەرىك وقاباي ۇلى