فوتو ونەرى _ تۇرعى مەن ءتوزىمنىڭ توعىسى

  • كەلۋ قاينارى: ىلە گازەتى
  • 03:41:23 23/12/2017

      (فوتوشى قايرات قايىپجان ۇلىمەن سۇحپات)

 

    _ فوتو ونەرىندەگى سەزىم مەن ءتوزىمنىڭ توعىسى جونىندە توقتالا كەتسەڭىز؟

    _ وسىنداي سۇراۋ سۇراپ قولقالاعانىڭا راقىمەت. فوتو ونەرى جۋىق جىلداردان بەرى پارتيا، ۇكىمەتتىڭ ەرەكشە ءمان بەرۋى مەن قولداۋىندا، وسى ونەرمەن ارنايى شۇعىلدانۋشىلاردىڭ، اۋەسكەرلەردىڭ، فوتونى ونەر تۇرعىسىنان باعالاۋشىلاردىڭ كوبەيۋىنە ىلەسە وزىندىك دەڭگەيىن تانىتىپ كەلەدى. فوتو ونەرى ءوز الدىنا ءبىر عىلىم. فوتو ونەرى _ جارىق ارقىلى سۋرەت سالۋ. ال ناعىز فوتو ونەرى كورەرمەنگە كوركەمدىگىمەن، وبرازدىلىعىمەن وي تاستاپ، كورۋگە اۋەستىك تانىتۋعا وراي سيلايتىن تاماشا ەرەكشەلىگىمەن وزگەشەلەنەدى. بۇل ونەر ونەردىڭ ىشىندەگى _ ءداۋىر، تەرريتوريا، ءتىل–جازۋ شەكتەمەسىنە ۇشىرامايتىن سىرلى دا سىمباتتى كوركەم جاراتىلىس رەالدىعىنان، ادامزاتتىڭ رەال تۇرمىسىنان تىكەلەي الىناتىن بوياماسىز شىعارما. فوتو ونەرىنە شىنايى توسەلگەن فوتوگراف قانا تابيعات جانە ادامدار اراسىنداعى ديالەكتيكالىق قاتىناستى، يدەيالىق جۇيەنى، جان سەزىمدى ءوزارا ۇشتاستىرۋ ارقىلى ولاردىڭ تاماشا ۇمىتتەرى مەن تىلەكتەرىن، ىزدەنىستەرىن كوركەم تابيعاتتىڭ تاڭعاجايىپ كەلىستى وبرازىن بىرلەستىرۋ ارقىلى فوتوعا تۇسىرەدى. مىنە، وسىنداي فوتو عانا فوتوشىنىڭ ناعىز ونەر تابيعاتىن اشۋىنا سەبەپ بولادى. مۇندا فوتوشى تابيعات دۇنيەسىن سەزىنە بىلگەنى، قاي تۇرعىدان فوتوعا العاندا ادامدارعا قانداي سەزىم باعىشتايتىنىن ءداپ باسا بىلگەنى ءجون. فوتو ونەرىنىڭ ەڭ قيىندىعى ونداعى ۋاقىت شەكتەمەسىن مەڭگەرە بىلۋىڭدە. مىسالى، سەن ناق تۇسىرمەكشى بولعان وبيەكتىڭدى باقىلاپ، ابدەن كوركەم فوتو دارەجەسىندەگى وبرازعا يە بولدى–اۋ دەگەندە، ءسوزسىز، سەكۋندتىق جىلدامدىقتى يگەرۋ شارتى استىندا ءوزىڭ نىساناعا العان وبيەكتىڭدى فوتوعا ءتۇسىرىپ بولۋىڭ كەرەك. مۇندا فوتو سۋرەتتەگى كوركەمدىك لەزدىك ۋاقىت پەن تۇرعىنى، فوتو سۋرەتكە تارتاتىن وبيەكتىمەن بولعان سەزىنىسىڭدى قامتىپ، فوتوشىنىڭ شىنايى مىنەزدەمەسىمەن قابىسىپ كەلگەندە عانا ادامدار كەيدە سەزىنىپ، كەيدە سەزىنە بىلمەيتىن تاڭعاجايىپ فوتو تۇسىرۋگە بولادى. مۇندا تاعى دا ايتا كەتەر ءبىر ءجايت فوتوشى، ءسوزسىز، ءار سەكۋند، ءار مينۋتىندا سەزىم مەن ءتوزىمدى، اپپاراتتاعى تەحنيكالىق جۇيەلەردى، ءسوزسىز، قىراعىلىقپەن مەڭگەرۋى كەرەك. وتە كوڭىلدەگىدەي تارتىلعان فوتونىڭ تەك كورەرمەنگە عانا ەمەس، فوتوشىعا بەرەتىن شابىت كۇشىن ادەتتە تىلمەن جەتكىزۋ قيىننىڭ قيىنى. فوتوشىنىڭ مىندەتى دە فوتو ونەرىندەگى سەزىم مەن ءتوزىمنىڭ توعىسى ارقىلى فوتوعا ءتىل ءبىتىرۋ بولماق.

    _ فوتو سۋرەت ارقىلى فوتوشىنىڭ سەزىمىن، قانداي تۇرعىدا تۇرعاندىعىن ءبىلىپ الۋعا بولا ما؟

    _ فوتو سۋرەت فوتوشىنىڭ ءتىلسىز تۋىندىسى. وعان سەزىم مەن ءتوزىمنىڭ ءنارى، تۇرعىسى ارقىلى ەستەتيكالىق كوزقاراستىڭ اسەرى سىڭگەندە عانا وتە تارتىمدى شىعادى. رەال ومىردەگى شىن ۋاقيعانى، ادامدى، جاراتىلىس الەمىن ءبىر تۇيىنگە جيناپ، كوركەم بەينەنى شىنايى سويلەتە الۋ جەڭىل–جەلپى ءىس ەمەس. مىسالى، تۇسىپبەك ءسىلامقۇل اعامىزدىڭ: «جەڭىل–جەلپى جازىلعان ءبىر پوۆەستتەن جاقسى تۇسىرىلگەن ءبىر سۋرەت ارتىق» دەگەن سوزىنەن – اق ەتنوگرافيالىق فوتودا ادەبي تالعامنىڭ كۇشتى بولاتىندىعىن سەزىنەسىڭ.

جاۋاپتى رەداكتور: گۇلدەن ماقسات قىزى