كەمەلدى ٴتۇزىم بىلىكتى زەرتتەۋشىلەردى جەتىلدىرەدى

  • كەلۋ قاينارى: ىلە گازەتى
  • 09:19:56 30/11/2019

    سۇي جيانمين

    

    دارىندىلار - ٴبىرىنشى بايلىق، جۇڭگوشا فيلوسوفيا مەن قوعامدىق عىلىمداردىڭ قالىپتاسۋىن جەدەلدەتۋدە، ٴسوز جوق، دارىندىلاردان باستاپ مىقتى يگەرۋ كەرەك. تاياۋدا ادام كۇشى بايلىعى جانە قوعامدىق قامتاماسىزداندىرۋ مينيسترلىگى مەن جۇڭگو قوعامدىق عىلىمدار اكادەمياسى بىرلەسىپ «فيلوسوفيا، قوعامدىق عىلىمداردى زەرتتەۋشىلەردىڭ اتاق ٴتۇزىمى رەفورماسىن تەرەڭدەتۋ جونىندەگى جەتەكشى پىكىردى» باسىپ تاراتىپ، باعالاۋ ولشەمىن كەمەلدەندىرۋ، باعالاۋ مەحانيزمىندە جاڭالىق جاراتۋ، باسقارۋ مەن قىزمەت وتەۋدى جاقسارتۋ سياقتى جاقتاردا ٴبىرقىدىرۋ رەفورما شارالارىن العا قويىپ، فيلوسوفيا، قوعامدىق عىلىمداردى زەرتتەيتىن تاڭداۋلى دارىندىلاردىڭ توپ جارىپ العا شىعۋىنا تۇزىمدىك جاقتان كەپىلدىك ەتتى.  

    باس شۋجي شي جينپيڭ فيلوسوفيا، قوعامدىق عىلىمدار قىزمەت اڭگىمە ماجىلىسىندە: «فيلوسوفيا، قوعامدىق عىلىمدار سالاسىنداعى كاسىپتىك اتاق باعالاۋ جانە دارىندىلاردى تاڭداۋ ٴتۇزىمىن كەمەلدەندىرىپ، ارناعا تۇسكەن سيلاۋ جۇيەسىن ورناتۋ كەرەك» دەپ اتاپ كورسەتىپ، «فيلوسوفيا، قوعامدىق عىلىمدار دارىندىلارىن تاربيەلەيتىن تاماشا شابىتتاندىرۋ مەحانيزمىن قالىپتاستىرىپ، تاڭداۋلى دارىندىلاردىڭ ۇزدىكسىز جەتىلۋىن جەبەۋ كەرەك» دەپ باسا دارىپتەدى. بۇل قاتىستى رەفورمالاردا دۇرىس ساياسي بەتالىسقا، عىلمي بەتالىسقا جانە قۇن بەتالىسىنا تاباندى بولۋدى تالاپ ەتەدى. «پىكىردە» مىنالار باسا دارىپتەلدى: ماركسيزمدى جەتەكشى ەتۋگە، حالىق ٴۇشىن ٴبىلىم بەرۋگە تاباندى بولىپ، ساياسي ولشەم مەن عىلمي ولشەمنىڭ بىرلىگىنە ٴمان بەرۋ؛ ٴمورالدى كاسىپتىك اتاق باعالاۋداعى ماڭداي الدى ورىنعا قويىپ، عىلمي زەرتتەۋ قىزمەتكەرلەرىنىڭ ساياسي مايدانىن، عىلمي بەتالىسىن، عىلمي رۋحىن، كاسىپتىك ٴمورالىن جانە كاسىپتىك قاسيەتىن ٴتۇيىندى تۇردە تەكسەرۋ؛ عىلمي اتاق ٴتۇزىمى رەفورماسىن دۇرىس ارنامەن ىلگەرىلەتۋ كەرەك.

    باعالاۋ ولشەمىن كەمەلدەندىرۋ ‐ رەفورمانىڭ وزەگى. «پىكىردە» مىنالار تالاپ ەتىلدى: كاسىپتىك اتاق باعالاۋدا شىعارمانىڭ سانىنا بولعان تالاپتى جەڭىلدەتىپ، جاڭالىق جاراتۋ مەن ساپا بەتالىسىنان جازباي، عىلمي زەرتتەۋ قىزمەتكەرلەرىنىڭ كاسىپتىك سيپاتى مەن جاسامپازدىعىن تەكسەرۋگە باسا ٴمان بەرۋ؛ اسىرەسە، ۋاكىلدىك سيپاتتى جەتىستىكتەردى كاسىپتىك اتاق باعالاۋداعى ماڭىزدى مازمۇن ەتىپ، بەلگى سيپاتتى جەتىستىكتەردىڭ ساپاسىنا، ۇلەسىنە جانە ىقپالىنا ٴمان بەرىپ، ۋاكىلدىك سيپاتتى شىعارمالارىن تەكسەرۋ ٴتۇزىمىن قاتاڭ اتقارىپ، تايساپ تۇرۋ ٴتۇزىمىن تياناقتاندىرۋ كەرەك. عىلمي، ٴادىل باعالاۋ ولشەمىن ورناتىپ، دارىندىلاردى باعالاۋدىڭ نۇسقاۋشىلىق رولىن ويداعىداي ساۋلەلەندىرگەندە عانا، ٴتىپتى دە كوپ زەرتتەۋشىلەردىءبىلىمىن شىنايى مولايتۋعا جەتەكتەپ، سارا تۋىندىلاردى قاستەرلەيتىن عىلمي زەرتتەۋ ورتاسىن قالىپتاستىرۋعا بولادى. 

    تۇرگە ايىرىپ باعالاۋدى تياناقتاندىرۋ - رەفورمانىڭ تەتىگى. فيلوسوفيا - قوعامدىق عىلىمداردى زەرتتەۋدى نەگىزدىك زەرتتەۋ جانە قولدانىلمالى زەرتتەۋ، شەشىم جاساۋ جونىندە اقىل - كەڭەس بەرۋ دەپ بولۋگە بولادى، الدىڭعىسى نازاريالىق زەرتتەۋگە، سوڭعىسى شەشىم جاساۋدا پايدالانۋ، رەال ماسەلەلەردى شەشۋگە باسا ٴمان بەرەدى. سوندىقتان «پىكىردە» ۇقساماعان قىزمەت ورىندارىنداعى عىلمي زەرتتەۋ دارىندىلارى مەن عىلمي زەرتتەۋ قيمىلىنىڭ ەرەكشەلىگىنە نەگىزدەلە وتىرىپ، عىلمي، ۇيلەسىمدى، ٴار كىم وزىنە باسا ٴمان بەرەتىن دارىندىلاردى باعالاۋ ولشەمىن تۇرگە ٴبولىپ بەلگىلەۋ ورتاعا قويىلدى.

جاۋاپتى رەداكتور: جازيرا بولاتباي قىزى