ومىرگە ىشكەرىلەي ارالاسىپ، بەرىلە تۋىندى جاراتايىق

  • كەلۋ قاينارى: ىلە گازەتى
  • 03:58:14 21/03/2020

    شۇي زىچىن: داۋىرمەن بىتە قايناسۋ كەرەك

    مەن كىشكەنتايىمنان سۋ جاعاسىندا، بەيجيڭ – حاڭجوۋ ۇلى كانالى بويىندا ۇزاق جىل تۇرمىس كەشىردىم. وسى ارادا كەشكەن تۇرمىسىم جازۋشىلىعىمنىڭ ەڭ ماڭىزدى قاينارىنا اينالدى. قازىرگە دەيىنگى 22 جىلدىق جازۋشىلىق ءومىرىمنىڭ 20 جىلىندا وسى كانالدى جازدىم، ول – مەنىڭ رومان جازۋىمنىڭ كەم بولسا بولمايتىن ارتقى كورىنىسى ەدى. وسى جولى وسىناۋ ارتقى كورىنىس ارقاۋ بولىپ، بۇل وزەن باس كەيىپكەرگە اينالدى. جازۋشىلىق مىنە وسىلاي، كەيبىر قوسالقى كەيىپكەرلەرىڭىز دە ۋاقىت وتۋىمەن ەسەيىپ – ەرجەتىپ، تولىسىپ، كەمەلدەنەدى دە، توسننان كوز الدىڭىزدا سۋ جاڭا باس كەيىپكەرگە اينالعانىن سەزبەي قالاسىز.

    كانالدى جازعاندا ونىڭ تاريحىنا ۇڭىلۋدەن گورى، سول مەزەتتەگى بولىمىسىن بەينەلەۋ اۋداي قاجەت ەدى. 1901 – جىلى سۋ تاسىمالىنىڭ كۇشىنەن قالۋى ۇلى كانال تاريحىنداعى بۇرىلىس كەزەڭ سانالادى؛ 2014 – جىلى ۇلى كانالدى بەيزاتتىق مادەني مۇراعا ءوتىنىش ەتۋدىڭ ءساتتى بولۋى ونىڭ تاريحىنداعى تاعى ءبىر بۇرىلىس ءتۇيىنى سانالادى. مەن وسى ەكى ءتۇيىندى بويلاي ءجۇز جىلدىق كانال مەن جۇڭگونىڭ تاياۋ زامان تاريحىن جالپى تۇلعالىق جاقتان زەرتتەۋ قاجەتتىلىگىن ويلادىم. وسى ەكى جەلى كانالدى وزەك ەتىپ، ءوزارا ءبىرىن – ءبىرى اينا ەتىپ كەلەدى، وزەن تولقىسا، تاريحتىڭ دا ءبىر تاراۋى قايتادان اشىلىپ، سۋ بەتىندە تىرلىك كەشكەن اتا – بابالارىمىزدىڭ بولمىسى بارعان سايىن ايقىندالا تۇسپەك. اساۋ تولقىندى الىپ وزەندى اينا ەتىپ ءجۇز جىلدان بەرگى جۇڭگونىڭ بۇراڭ دا كۇردەلى تاريحى مەن نەشە ۇرپاق ادامدارىنىڭ تاعدىرىن بەينەلەپ كورسەتۋ بولدى.

    20 جىلدان بەرى كانالدى تام – تۇمداپ اڭگىمەگە ەنگىزۋ بارىسىندا، وعان ىقىلاسىم اۋا بەردى، دەسە دە كانالعا ساياتىن كەسكىن، جازۋ، زەرتتەۋ، ءتىپتى، وي - جوتا ايتىلعان وي ورامدارىن دا مۇقيات جيناۋعا جانە قۇنىتتاپ ۇڭىلۋگە تۋرا كەلدى. بۇرىندارى ءبىر مىڭ 797 كيلومەتر كەلەتىن وسى كانالدى تولىق قاندى ۇعامىن دەپ ىشتەي لەپىرىپ جۇرگەنىمدى سەزىندىم. كەيىننەن قولىما قالام العانىمدا، مەن تەك كانالدى تەلەسكوپپەن كورگەندەي، ءاربىر نازىك بۋىندارىنا دەيىن تياناقتاندىرىپ، ءاربىر سىزبانى انىق ءتۇسىندىرۋ كەرەك ەكەنىن ءبىلدىم، بۇعان تەلەسكوپتىڭ مۇلدە السىزدىك كورسەتەتىنىن، تەك ميكروسكوپ پەن ۇلكەيتكىش اينانىڭ قاجەت ەكەنىن ايقىن اڭعارعانداي بولدىم. سوندىقتان، وسى روماندى جازۋ ءۇشىن قاتىستى ماتەريالداردى اقتارىپ قالماستان، بەيجيڭ – حاڭجوۋ ۇلى كانالىن ۇزدىك – سوزدىق ارالاپ شىقتىم، بۇل مەنىڭ كانال جونىندەگى ويلارىمدى وزگەرتتى، بۇل شىنىندا «ءىستىڭ شىن سىرىنا بەل شەشە ۇڭىلگەندە عانا كوز جەتكىزۋگە» بولاتىنىن، كانال جونىندەگى تانىمىمىز ءالى دە جەتكىلىكسىز بولعاندىقتان، التىن شىققان جەردى بەلدەن قازۋدىڭ قاجەت ەكەنىن، اسىرەسە، ادەبي تۇرعىدان كادەگە جاراتۋىمىز ءتىپتى دە جەتكىلىكسىز بولىپ وتىرعانىن اڭعاردىم.

جاۋاپتى رەداكتور: گۇلدەن ماقسات قىزى