ىندەتكە توتەپ بەرۋدەن ەستەلىك قالدىرىلسا ...

  • كەلۋ قاينارى: ىلە گازەتى
  • 04:19:32 03/04/2020

    مي يۇنجيڭ

    

    مۇراجاي _ ادامزاتتىڭ ەستەن كەتپەس ەستەمەلەرىن ساقتايتىن ورىن، ول «زاتتىق» فورمادا وتكەن ءومىردىڭ كۋاسى بولعان اقىل - پاراسات، تاجىريبەلەردى جانە رۋحاني مۇرالاردى قورعاپ قالادى، مۇنداعى ماقسات _ ادامزاتتى تاريحتان عيبىرات الىپ، اناعۇرلىم تاماشا بولاشاققا بەت الدىرۋ.

    جۋىردا مەملەكەتتىك مادەني مۇرا مەكەمەسى جاڭا تيپتى ايدارشا ۆيرۋس وكپە قابىنۋ ىندەتىنەن ساقتانۋ – تىزگىندەۋ قىزمەتى بارىسىنداعى ۋاكىلدىك سيپاتتى ايعاق زاتتاردى جيناۋ جانە ساقتاۋ قىزمەتى جونىندە حابارلاندىرۋ شىعاردى، گۋاڭدۇڭ، گانسۋ سياقتى ولكەلەردىڭ مۇراجايلارى ىندەتكە قارسى اتتانۋ قىزمەتى بارىسىنداعى ايعاق زاتتاردى جيناۋدى قوعامدا اشىق حابارلاندىردى. چيڭحۋا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ كوركەمونەر مۇراجايى دا «2020 – جىلعى تەرەزەلىك ارحيۆ» ماتەريالىن جيناۋ قيمىلىن باستاپ، بارلىق ادامداردى سۋرەتكە ءتۇسىرىپ، ماتەريال جازىپ، كەسكىنگە الىپ، ىندەتكە قارسى اتتانۋ كەزىندەگى قىمباتتى دا اسەرلى ساتتەردەن ەستەلىك قالدىرۋعا شابىتتاندىردى.

    كوپتەگەن ەلدەردە جۇقپالى اۋرۋعا بايلانىستى مۇراجايلار بۇرىننان بار. 17 – عاسىردا ۇلى بريتانيادان تارالعان قارا وبا اۋرۋى ادامزاتقا اپات اكەلدى، بۇدان 300 جىل وتكەننەن كەيىن، سول ىندەت جاعدايىن ەستەن شىعارماۋ ءۇشىن مانچەستر حالقى يامۋ قىستاعىنان مۇراجاي تۇرعىزادى. بۇل مۇراجاي _ شىنايى حيكايالاردىڭ تۋىندىسى ەدى. 1665 – جىلى يامۋ قىستاعىنىڭ ءبىر كيىم تىگۋشىسى تۇرعىندارعا كيىم تىگۋ ءۇشىن لوندوننان ءبىر ساندىق ماتا العىزادى. ءبىراق بۇل ماتامەن وبا ۆيرۋسىنا شالدىققان بۇرگەنىڭ ەرە كەلىپ، قارا وبا اۋرۋى اپاتىن تۋدىراتىنىن ەشكىم دە ويلاماعان ەدى. ىندەتتىڭ باسقا ايماقتارعا تارالۋىنان ساقتانۋ ءۇشىن ىندەتكە شالدىققان 1 – ناۋقاستان باستاپ، قىستاق تۇرعىندارى وزدىكتەرىنەن اۋاشالانىپ، سىرتتان ادام كىرگىزبەيدى ءارى ىشتەگىلەر دە سىرتقا شىقپايدى. سول قىستاقتىڭ ماڭىنداعى رايونداردىڭ ىندەت جاعدايى بىرتە – بىرتە تىزگىندەلەدى. يامۋلىقتار ءوزىن – ءوزى اۋاشالاۋ ءۇشىن سىرتقى رايوندارمەن مۇلدە بارىس - كەلىس جاسامايدى. سونىمەن ولار ۇلى بريتانيانىڭ سولتۇستىك بولەگىندەگى باسقا رايونداردى ىندەتتەن امان الىپ قالادى. جەرگىلىكتى ورىنداعى حالىق ولاردىڭ تەك باسقالاردىڭ باس اماندىعىن ويلاپ، ءوزىن قۇربان ەتكەن جانقيارلىق رۋحىن ماڭگى ەستەن شىعارماۋ ءۇشىن وسى مۇراجايدى سالادى ءارى 1994 – جىلى 4 – ايدىڭ 23 – كۇننەن باستاپ سىرتقا اشىق ۇستايدى. مۇراجايدى بۇكىلدەي ەرىكتىلەر جۇرگىزىپ كەلەدى، بۇگىنگى كۇنى بۇل مۇراجاي يامۋ قىستاعىنىڭ حيكاياسىن بايانداپ عانا قالماستان، تارالمالى ۆيرۋس سىندى وسى ءبىر تاقىرىپ جونىندە اناعۇرلىم كەڭ تۇرعىدا تالقى ورىستەتىپ كەلەدى. كورمەدە ادامدارعا تارالمالى اۋرۋ جونىندە جانە بۇگىنگى ءبىلىم ارقىلى 350 جىلدىڭ الدىندا تۋىلعان ىستەرگە تۇسىنىك جاسالادى، جۇيەدەن ءىشىنارا قىستاق تۇرعىندارىنىڭ ەڭ سوڭىندا قاتەردەن امان قالۋ سەبەبى تۇسىندىرىلەدى. بۇدان سىرت، مۇراجايدا جەرگىلىكتى ورىن ونەركاسىبىنىڭ گۇلدەنىپ – كوركەيۋى مەن قۇلدىراۋى، يامۋ قىستاعىنىڭ ىندەتتەن كەيىنگى قايتادان كوركەيۋ بارىسى باياندالادى.

    ءىس جۇزىندە، ۆەنانى قامتىعان كوپتەگەن ەۆروپا قالالارىنىڭ دۋماندى قالا ورتالىعى الاڭدارىندا باروك ۇلگىسىندەگى قارا قۇردىم ىندەتىنىڭ ەستەمەسى سيمۆولىنداعى دىڭگەكتەر قويىلعان، بۇل ادامدارعا سول تاريحي كەزەڭدى ماڭگى جادىندا ساقتاۋدى ەسكەرتەدى.

جاۋاپتى رەداكتور: جازيرا بولاتباي قىزى