اي ون ءتورت جاڭاسىندا تولدى، بۇل ىلۋدە ءبىر كەزىگەتىن جاعداي

  • كەلۋ قاينارى: ىلە گازەتى
  • 04:18:57 05/08/2020

 

    شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ 8 - ايدىڭ 1 - كۇنى تيانجيننەن بەرگەن حابارى. (ءتىلشى جوۋ رۇنجيان). اي قاي كەزدە تولادى؟ «اي ون التى جاڭاسىندا تولادى» دەگەن ءسوزدى ۇنەمى ەستيمىز، الايدا تىشقان جىلىنىڭ ەسكىشە كالەندارىنىڭ 6 – ايىندا، اي «ون ءتورت جاڭاسىندا» تولدى. ايدىڭ ەڭ تولعان ءساتى 8 - ايدىڭ 3 – كۇنى ساعات 23 تەن 59 مينۋت وتكەندە كورىنەدى. استرونوميا ماماندارى بىلاي دەيدى: «ايدىڭ ون ءتورت جاڭاسىندا» تولۋ قۇبىلىسى ىلۋدە ءبىر كەزدەسەدى. 21 - عاسىردىڭ وسى 100 جىلىندا بۇل جاعداي تەك 6 رەت عانا كورىلگەن.

    جۇڭگو استرونوميا قوعامىنىڭ مۇشەسى، تيانجين قالالىق استرونوميا قوعامىنىڭ جوراسى شى جىچىڭ بىلاي دەپ تانىستىردى: ەسكىشە كالەندار بويىنشا ءار ايدىڭ 1 - كۇنى ايدى كورە المايمىز، مۇنى «جاڭا اي» نەمەسە «اي باسى» دەپ تە اتايمىز. ەسكىشە كالەندار بويىنشا ايدىڭ ون بەسىنشى جاڭاسىنىڭ ارجاق – بەر جاعىنا كەلگەندە ايدىڭ ءدوپ – دوڭگەلەك بولىپ تولىسقانىن كورەمىز، بۇل «تولعان اي»، «اي تولعان كۇن» دەپ تە اتالادى.

    ەسكىشە كالەنداردىڭ زاڭدىلىعى بويىنشا، «اي تولعان» وسى كۇن ءار ايدىڭ 1 - كۇنى دەپ بەلگىلەنگەن. ءبىراق جاڭا ايدىڭ 1 – كۇنى مەن «اي تولعان كۇن» تاڭ سارىدە نەمەسە تۇستەن بۇرىن نە تۇستەن كەيىن، بولماسا كەشتە تۋىلۋى مۇمكىن. ونىڭ ۇستىنە ءار رەتكى ايدىڭ تولعان ۋاقىتى قىسقا نە ۇزىن بولۋى دا مۇمكىن. وسىنداي بولعاندىقتان، ايدىڭ ەڭ تولعان «اي تولعان كۇن» دەپ جۇرگەنىمىز ەسكىشە كالەندار بويىشا ايدىڭ 14 – جاڭاسى كەشتە، ەڭ كەشىككەندە ەسكىشە كالەندار بويىنشا 17 – كۇنى تاڭەرتەڭ پايدا بولاتىن بولۋى مۇمكىن. الايدا، «اي تولعان كۇن» ەسكىشە كالەندار بويىنشا ءار ايدىڭ 1 - كۇنى بولاتىندىقتان، «اي تولعان كۇننەن» كەيىن ورتا ەسەپپەن تاعى 14 كۇن 18 ساعات 22 مينۋت وتكەننەن كەيىن عانا اي تاعى دا «تولىسادى». سول سەبەپتى ايدىڭ ەڭ تولعان كەزى سول ايدىڭ 15 -، 16 – جاڭاسى ءبىرشاما كوپ كەزىگەدى، مۇنىڭ ىشىندە 16 - جاڭاسى ەڭ كوپ كەزىگەدى. 21 - عاسىردىڭ وسى 100 جىلىندا ەسكىشە كالەندار بويىنشا ايدىڭ 17 -، 16 -، 15 – جاڭاسى مەن 14 – جاڭاسىندا «تولعانىن» رەتى بويىنشا ساناققا الۋدىڭ ناتيجەسىندە كورسەتىلۋىنشە، «تولعان اي» رەت سانى بويىنشا 1241 بولعان. مۇنىڭ ىشىندە، ەسكىشە كالەندار بويىنشا ەڭ كوپ تولعانى ءار ايدىڭ 16 - جاڭاسىندا بولىپ، 579 رەت؛ ال ءار ايدىڭ 15 - جاڭاسى تولعان اي سانى 468رەت بولعان؛ ودان قالسا ەسكىشە كالەندار بويىنشا ءار ايدىڭ 17 - جاڭاسىندا ايدىڭ تولۋ سانى 188 رەت بولعان؛ ەڭ از بولعانى ەسكىشە كالەندار بويىنشا ايدىڭ 14 – جاڭاسىندا تولۋى بولىپ، بۇل تەك 6 رەت قانا كەزىككەن.

    شى جىچىڭ مىنانى ءبىلدىردى: ەسكىشە كالەندار بويىنشا 14 - كۇنىنەن 17 - كۇنىنە دەيىنگى ارالىقتاعى ايدىڭ تولۋى تۇگەلدەي قالىپتى قۇبىلىس ەسەپتەلەدى. ايدىڭ ءار رەتكى «تولۋى» ادامدارعا ودان ءلاززات الۋ ورايىن الا كەلەدى.

جاۋاپتى رەداكتور: گۇلدەن ماقسات قىزى