وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردا 40 مىڭ گەكتار شۇراتتى اۋماق قورعالدى جانە قالپىنا كەلتىرىلدى

  • كەلۋ قاينارى: ىلە گازەتى
  • 03:02:36 05/02/2021

   ٴتىلشىمىز شى شۋەحۇڭ، پراكتيكانت ٴتىلشى باعلان شالقار قىزى، ەرىكتى ٴتىلشى لي سانپىڭ حابارلايدى. 2 – ايدىڭ 2 – كۇنى - 25 – رەتكى «دۇنيە جۇزىلىك شۇرات كۇنى». ٴتىلشىنىڭ ىلە وزەنى الابى شۇرات قورعاۋ – باسقارۋ مەكەمەسىنەن ۇعىسۋىنشا، 2020 – جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردا 5 جەردە مەملەكەتتىك شۇرات باقشاسى، 3 جەردە مەملەكەتتىك شۇرات باقشاسى (سىناق ٴتۇيىنى) قۇرىلىپ، ورتالىقتىڭ 60 ميلليون 920 مىڭ يۋان قارجىسى، جەرگىلىكتى قازىنانىڭ 15 ميلليون 670 مىڭ يۋان سايكەستى قارجىسى تياناقتانىپ، شۇراتتاردى قورعاۋ، قالپىنا كەلتىرۋ، ەگىستىك جەردى شۇراتقا (جايىلىم) قايتارۋ قىزمەتى اتقارىلىپ، شۇراتتى جەر ەكولوگيالىق ونىمدىلىگى تولەمى، كۇنەس وزەنىنىڭ ٴتۇيىندى شۇراتتارىن قورعاۋ، قالپىنا كەلتىرۋ ينجەنەرياسى سياقتى شۇراتتاردى قورعاۋعا قاتىستى 24 ينجەنەريا نىسانى اتقارىلىپ، نىسان رايونىنداعى 40 مىڭ گەكتار شۇراتتى اۋماق قورعالعان جانە قالپىنا كەلتىرىلگەن.

    بيىلعى «دۇنيە جۇزىلىك شۇرات كۇنىنىڭ» نەگىزگى ۇگىت تاقىرىبى - «شۇرات جانە سۋ». مەملەكەتتىڭ 2 – رەتكى شۇرات بايلىقتارىن تەكسەرۋ ناتيجەسىنە نەگىزدەلگەندە، وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردا (بيڭتۋاندى قامتيدى) ٴتۇرلى شۇراتتى جەر جالپى اۋماعى 155 مىڭ 100 گەكتارعا جەتكەن.

    «13 – بەسجىلدىق» مەزگىلىندە وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ شۇراتتى اۋماقتى قورعاۋ قىزمەتىندە كورنەكتى ونىمدىلىككە قول جەتكىزىلىپ، 656.94 گەكتار شۇراتتى اۋماق تولىق قالپىنا كەلتىرىلىپ، 530 گەكتار ەگىستىك جەر (جايىلىم) شۇراتقا اينالدىرىلدى. 5 جەردە شۇرات قورعاۋ – باسقارۋ پۋنكتى (ٴتۇيىنى) قۇرىلىسى سالىنىپ، 2 مىڭنان استام شەكارا بەلگىسى، قازىعى ورناتىلىپ، 74 كيلومەترلىك شۇرات قورعاۋ جولى سالىندى؛ 18 شۇرات ەكولوگياسىن باقىلاۋ – تەكسەرۋ پۋنكتى (ٴتۇيىنى) قۇرىلىپ، شۇرات قورعاۋعا، عىلمي زەرتتەۋگە، باقىلاۋ – تەكسەرۋگە، ۇگىتتەۋگە قاتىستى 90 نان استام قۇرىلعى جابدىق ساتىپ الىندى.

    مەملەكەتتىك شۇرات باقشاسى قۇرىلىسىنىڭ بەكىتىلۋىمەن شۇرات باقشاسىن قورعاۋدى دارەجەگە ٴبولىپ باسقارۋ جۇيەسى مەن باقىلاۋ – ولشەۋ تورابى العاشقى قادامدا قالىپتاسىپ، شۇرات باقشاسىنىڭ شەكاراسى انىق، جەر ۇقىعى قاراستىلىعى ايقىن بولىپ، شۇراتتى قورعاۋ – باسقارۋ نەگىزگى قۇرىلعىسى جانە باسقارۋ ورەسى ىشكەرىلەي كۇشەيتىلىپ، شۇراتتى ٴونىمدى قورعاۋ كولەمى ارتتى؛ بۇلىنگەن شۇرات قالپىنا كەلتىرىلىپ، شۇراتتىڭ ەكولوگيالىق رولى كۇشەيتىلىپ، ىلە وزەنى الابىنداعى شۇراتتارداعى جان – جانۋارلار مەن وسىمدىك بايلىعى ىشكەرىلەي مەڭگەرىلىپ، دۋاداق، دەگەلەك، اق قۇيرىق سۋ بۇركىتى، كوك قۇتان، سۇر تىرنا، اققۋ، سۇيەل تۇمسىق اققۋ، قۇر، قىرعاۋىل جانە كەزقۇيرىق سىندى مەملەكەت جاعىنان قورعالاتىن 1 –، 2 – دارەجەلى قۇستارعا ۇيلەسىمدى مەكەن ازىرلەنىپ، قۇستاردىڭ دامىلداۋ سانى كورنەكتى ارتتى. قورعان ىشىندە جەتىلدىرۋ سىندى شارالار ارقىلى مال باعۋدان جانە جەر جىرتىپ ەگىن سالۋدان بولاتىن وزەن شۇراتى مەن سازدىق شۇراتىن ٴبۇلدىرۋ ارەكەتتەرى ٴونىمدى تەجەلىپ، شۇراتتاعى وسىمدىك تۇرلەرى ٴونىمدى قورعالىپ، شۇرات كورىنىسىنىڭ كەمەلدى بولۋىنا كەپىلدىك ەتىلدى.

    ىلە وزەنى الابى شۇرات قورعاۋ – باسقارۋ مەكەمەسىنىڭ باستىعى لياۋ حۇڭمەي بىلاي دەدى: «بۇدان كەيىنگى ٴبىر مەزگىلدە وبلىسقا توتە قاراستى ورىندار شۇراتتى قورعاۋدا پارتيا 19 – كەزەكتى ورتالىق كوميتەتى بەسىنشى جالپى ٴماجىلىسىنىڭ، 3 – رەتكى ورتالىقتىڭ شينجياڭ قىزمەتى جونىندەگى اڭگىمە ٴماجىلىسىنىڭ رۋحىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىلىپ، تياناقتاندىرىپ، باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ەكولوگيالىق وركەنيەت قۇرىلىسى جانە شۇراتتى قورعاۋ جونىندەگى جەلىلەس ماڭىزدى سوزدەرىن جەتەكشى ەتىپ، تابيعي شۇراتتى قاتاڭ قورعاپ، بۇلىنگەن شۇراتتى عىلمي قالپىنا كەلتىرىپ، شۇرات كولەمىن بەلسەنە كەڭەيتىپ، شۇراتتى قورعاۋ – وڭاۋ جۇيەسىن كۇش سالا كەمەلدەندىرىپ، وڭاۋ قۋاتىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتىپ، ونىڭ ەكولوگيانى جاقسارتۋ مەن حالىق تۇرمىسىن جاقسارتۋدا ٴتىپتى دە زور رول اتقارۋىنا مۇمكىندىك جاراتادى. ‹14 – بەسجىلدىقتىڭ› سوڭىندا ىلە وبلىسىنداعى شۇراتتىڭ قورعالۋ مولشەرىن %55 تەن اسىرىپ، ەكولوگيالىق ونىمدىلىك پەن ەكونوميكالىق ونىمدىلىكتىڭ ارتۋىن جوعارىلاتادى».

جاۋاپتى رەداكتور: جازيرا بولاتباي قىزى