ءۇي اۋاسىنىڭ لاستانۋىنان ساقتانۋ جونىندە

  • كەلۋ قاينارى: ىلە گازەتى
  • 03:27:19 09/02/2018

    

    ءۇي اۋاسىنىڭ لاستانۋىن ادەتتە ادامدار ونشا سەزە بەرمەيدى. اسىرەسە، قىس ماۋسىمىندا ەسىك–تەرەزەلەر كوپ ۋاقىت جابىق تۇراتىندىقتان ءۇي ءىشىنىڭ اۋاسى لاستانىپ، ادامداردى بەيمازا كۇيگە تۇسىرەدى، ءتىپتى، اۋىر بولعاندا ادامنىڭ دەنساۋلىعىنا زيان جەتكىزەدى. سوندىقتان قىس كۇندەرى ءۇي ءىشى اۋاسىنىڭ لاستانۋىنىڭ سەبەپتەرىن تاۋىپ شىعۋمەن بىرگە، ءۇي ءىشى اۋاسىنىڭ لاستانۋىنان قاتاڭ ساقتانۋ كەرەك.

    كومىر گازىنان لاستانۋدىڭ زيانى. قىس كۇندەرى جەر ۇيدە وتىراتىن وتباسىلارى تاماق ىستەگەندە جىلۋدان پايدالانعاندا تۇگەلدەي كومىر ىستەتەدى. كومىر جانۋ بارىسىندا كومىرتەگى شالا توتىعى مەن كۇكىرتتى گاز شىعارادى. كومىرتەگى شالا توتىعى كوبەيسە ادامنىڭ دەنە تكاندارىنىڭ تىنىس الۋ قىزمەتىن تەجەپ، كومىرتەگى شالا توتىعىنان ۋلانۋدى كەلتىرىپ شىعارادى. كۇكىرتتى گاز ادامنىڭ تىنىس جولىن تىتىركەندىرىپ، ۋاقىت وتە كەلە جۇتقىنشاق قابىنۋ مەن كەڭىردەكشە قابىنۋعا اپارىپ سوعادى.

    لات گازداردان لاستانۋدىڭ زيانى. ادەتتە ءۇي ىشىندەگى تازالىق بولمەسىندە اممياك گازى بولادى. قىس مەزگىلىندە ءۇي ىشىندەگى جىلتۋ جابدىقتارى ىسكە قوسىلعاننان كەيىن اممياك گازى تەكتەس زياندى گازداردىڭ قويۋلىعى ءتىپتى دە ارتا تۇسەدى. سونىمەن بىرگە ادام دەنەسىندەگى تۇتىكشەدەن شىعاتىن جانە تىنىس الۋ، زات الماستىرۋ بارىسىندا پايدا بولاتىن يىستەر مەن جاراقسىز گازدار قىستا ءۇي ىشىنە كوپتەپ جينالىپ، ءۇي ءىشىنىڭ اۋاسىن لاستايدى. وسىنداي ورتادا ۇزاق ۋاقىت تىنىستاسا ادامنىڭ باسى اينالىپ، رۋحى ءتۇسىپ قالجىرايدى.

    وتباسى ەلەكتر جابدىقتارىنان لاستانۋدىڭ زيانى. قازىرگى زامانعى وتباسى جابدىقتارى، مىسالى: توڭازىتقىش، تەلەۆيزور، سۇيىلتىلعان مۇناي گازى، كومپيۋتەر، ەلەكترلى جىلىتقىش، ەلەكترلى سۋىتقىش جانە كىر جۋۋ ماشيناسى سياقتىلار تۇگەلدەي زياندى گاز تاراتىپ، ادام ورگانيزمىنە بەلگىلى دارەجەدە زيان جەتكىزەدى. بۇدان سىرت، تازالىق بولمەسى مەن قوناق ءۇي جانە جاتىن ۇيلەرگە قويىلعان ءتۇرلى سابىن، كىر جۋۋ سۇيىقتىعى، ۇپا–دالاپ، كيىمگە سالاتىن نافتالين، ءدارى–دارمەك جانە باسقا دا بەزەنۋ بۇيىمدارى تۇگەلدەي حيميالىق ونىمدەردەن جاسالاتىندىقتان بۇلار دا بەلگىلى مولشەردە زياندى گاز ءبولىپ شىعارادى. ولاي بولسا بۇلاردىڭ زيانىنان قالاي ساقتانۋعا بولادى؟ بىرىنشىدەن، ەسىك–تەرەزەنى ۇنەمى اشىپ، ءۇي ءىشىنىڭ اۋاسىن الماستىرىپ تۇرۋ؛ ەكىنشىدەن، كومىر جاققان كەزدە نەمەسە سۇيىلتىلعان مۇناي گازىنان پايدالانعان كەزدە تاماق ۇيگە بۋلىق نەمەسە ىس سورعىش ورناتىپ، كومىر جاعاتىن مەش پەن گاز وشاقتىڭ اقاۋسىزدىعىنا بارىنشا كوڭىل ءبولۋ؛ ۇشىنشىدەن، ءۇي ءىشىن ۇنەمى سىپىرىپ، جۋىپ–تازالاپ تۇرۋ، ءۇي ىشىندە تەمەكى تارتپاۋ، تازالىق ءۇيدى ۇنەمى جۋىپ–تازالاپ تۇرۋ، ءۇي ىشىنە اۋا تازارتاتىن گۇل–ءشوپ ءوسىرىپ، ءۇي ءىشىنىڭ لاستانۋىن ەڭ تومەنگى شەككە ءتۇسىرۋ كەرەك.

    دەزينفەكسيالاۋ دارىلەرىن بەتالدى ىستەتپەۋ. مىسالى، 84 دەزينفەكسيا سۇيىقتىعى، ءيىستى تۇتاندىرعىش سياقتى حيميالىق قۇرامى كۇردەلى دارىلەرمەن اۋا تازارتقىشتاردى ەڭ جاقسىسى كوپ ىستەتپەگەن ءجون. ونىڭ ورنىنا سپيريت، سىركە سۋى، ارشانىڭ ءبۇرى سياقتى زالالسىز، تابيعي تازارتقىش ارقىلى ءۇي ءىشىن دەزينفەكسيالاپ تۇرۋ كەرەك.

جاۋاپتى رەداكتور: گۇلدەن ماقسات قىزى