وتباسىنىڭ بايلىعى _ تاربيەسى مەن سالتىندا

  • كەلۋ قاينارى: ىلە گازەتى
  • 07:53:48 28/04/2018

 

    جازۋشى ما پويۇڭ: «ءبىر اۋلەتتىڭ سالتى _ وتكەن ءداۋىردىڭ قىمبات مۇراسى» دەگەن ەكەن.

    سالت _ ادامداردىڭ ۇزاق ۋاقىت تۇرمىس بارىسىندا اقىرىن–اقىرىن جيناقتالعان، ەرتە زاماننان بەرى جالعاسىپ كەلگەن. سالتتان ەرتە زاماننىڭ تىنىس تىرلىگىن سەزىنەسىڭ.

    مۇرادا ءپىشىن بولعانىمەن، ونداعى زاتتىق ءمان كوزگە كورىنبەيدى، سيپاۋعا بولمايدى، تەك كەيىنگى ۇرپاقتىڭ كوكىرەگىنە ءتالىم ەتىپ سىڭىرۋگە بولادى. ول اۋلەتتىڭ ءاربىر مۇشەلەرىنىڭ ورتاسىنداعى رۋحاني جۇيەسىندە جاسايدى دا، ولاردىڭ مىنەزى مەن تاعدىرىنىڭ ءبىر بولەگىنە اينالادى. وتباسى سالتى _ جۇڭحۋا مادەنيەتىنىڭ ىقشامدالعان كورىنىسى، مادەنيەتتىڭ جالعاسىمى، ءبىر وتباسىنىڭ ەڭ قىمباتتى بايلىعى.

    جۇڭگودان شەتەلگە نازار سالار بولساق، وتباسى تاربيەسى مەن وتباسى سالتىنىڭ بالاعا ىقپالى شەكسىز.

    ۇرپاقتان ۇرپاققا داريتىن ادالدىق

    «ۇرپاقتان ۇرپاققا دارىعان ادالدىق، ولەڭمەن ۇزاققا سوزىلعان» دەيتىن ولەڭ جولدارى بار. بۇل جۇڭگوداعى كوپتەگەن اۋلەتتەردىڭ بىزگە قالدىرعان وتباسى تاربيەسىنىڭ ءبىر كورىنىسى.

    ادالدىق دەگەن نە؟ ادالدىق دەگەنىمىز: قايىرىمدىلىق، ادىلدىك، كەڭپەيىلدىك، سىپايىلىق، مەيىرىمدىلىك، قادىرلى دا قاسيەتتى بولۋ، ت.ب لار.

    كۇڭزى: «ءمورال ۇرپاقتان ۇرپاققا تارالادى، ون ۇرپاقتان اسقاندا ەگىنشىلىكپەن شۇعىلداناتىن ۇرپاق دەڭگەيىنە، ودان كەيىن ولەڭشى، ونەرلى ۇرپاق دەڭگەيىنە، ودان كەيىن باي اقسۇيەك ۇرپاق دەڭگەيىنە وتەدى» دەپتى.

    حىنان ولكەسى گۇڭ اۋدانىنداعى كاڭشى اۋلەتىندەگىلەر ۇزاقتان ۇزاققا سوزىلعان 400 جىلدا، ياعني 16–عاسىردا جاشيڭنياندا تۇڭعىش دۇكەن اشقان. سودان تارتىپ جۇڭگوداعى جەر رەفورماسى باستالعانعا دەيىن جالپى 12 ۇرپاققا جالعاسقان بۇل اۋلەت جۇڭگو تاريحىنداعى ەڭ ۇزاق اۋلەتتىك كاسىپورىن اشقان اۋلەت اتالعان.

    كاڭ جيازۇڭ ەگىن ەگىپ، كىتاپ وقىعان، كاڭ جيانىڭ ءىنى–باۋىرلارى جاقسى تاربيە العان. كاڭ جيا شوبەرەلەرىنە وتباسىلىق تاربيە ارقىلى ۇلكەن پاراسات سيلاعان.

    400 نەشە جىلدان بەرى قاراي وتباسىلىق تاربيەنىڭ ونەگەسىمەن كاڭ جيا ۇزاق ۋاقىت شوبەرلەرىن ىزگىلىككە، تىرىسىپ ۇيرەنۋگە باستاپ، اۋلەتتىڭ گۇلدەنىپ–كوركەيۋىن ساقتاپ كەلگەن.

جاۋاپتى رەداكتور: گۇلدەن ماقسات قىزى