国家通用语言文字 ىلە اقپارات تورابىنا حوش كەلدىڭىزدەر!
تيانشان الابىندا ءبىر نيەتپەن ارمانعا قانات قاعۋ ورلەۋى كوتەرىلدى
2026-09-23 10:40:18     كورىلىم:رەت كەلۋ قاينارى:تيانشان تورى  جاۋاپتى رەداكتور:گۇلدەن ماقسات

 ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى ۇگىت اپتالىعى رەسمي باستالدى −

  تيانشان الابىندا ءبىر نيەتپەن ارمانعا قانات قاعۋ ورلەۋى كوتەرىلدى

  □ انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ تىلشىلەرى

9 - ايدىڭ 21 - كۇنىنەن 27 - كۇنىنە دەيىن − «جۇڭحۋا حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتار ىنتىماعىن، العاباسارلىعىن جەبەۋ زاڭى» رەسمي اتقارىلعاننان كەيىنگى تۇڭعىش ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى ۇگىت اپتالىعى بولىپ، بۇكىل شينجياڭنىڭ جەر - جەرى ءبىر تۇتاس جوسپارلاپ ورنالاستىرىپ، تۇتاس ءوڭىر بىرلەسىپ ارەكەتتەنىپ، باستالۋ سالتى، ۇلگىلەر ۇگىت لەكسيا جاساۋ، مادەنيەت پەن دەنە تاربيەنى توعىستىرۋ سياقتى الۋان ءتۇرلى فورمالار ارقىلى بۇقاراعا جاناسىمدى، جۇرت تىلەگىن ۇيىستىراتىن، مەيىرگە تولى ۇگىت امالياتى قيمىلىن ورىستەتىپ، ۇلتتار ىنتىماعى ۇستانىمىن جۇرت جۇرەگىنە تەرەڭ ۇيالاتىپ، تەرەڭ تامىر تارتتىردى. تيانشان الابىندا ءار ۇلت بۇقاراسى اعا - باۋىرداي ەتەنە بولىپ، ءبىر نيەتپەن ارمانعا قانات قاعۋ ورلەۋى كوتەرىلدى.

  تەڭ قادامدا ۇندەسىپ، ىنتىماق نەگىزگى اۋەنىن اسقاقتاتتى

9 - ايدىڭ 21 - كۇنى تۇستەن بۇرىن ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسى ءۇرىمجى مادەنيەت ورتالىعىنىڭ حۋارۇي - تابەي الاڭىندا باس قوسىپ، ءان شىرقاپ، ءبي بيلەپ، ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى حيكاياسىن ءبولىستى. تۇڭعىش ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى ۇگىت اپتالىعىنىڭ شينجياڭ ۇيعۇر اۆتونوميالى رايونىنداعى باستالۋ سالتى وسى ارادا وتكىزىلدى. الاڭدا ۇلتتار ىنتىماعىنداعى، العاباسارلىعىنداعى ۇلگىلەردىڭ ۋاكىلدەرى «شينجياڭنىڭ ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى جونىندەگى ۇندەۋ حاتىن» وقىدى، بارلىق ادام 2026 - جىلعى ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى ۇگىت اپتالىعىنىڭ نەگىزگى تاقىرىپتىق ۇگىت فيلمىن كوردى.

حيكايالارىن ءبولىسۋ بۋىنىندا ءۇرىمجى قالالىق پارتكوم بىرلىكساپ ءبولىمىنىڭ كادرى ءماريا ءومار، قالالىق قوعام حاۋىپسىزدىگى مەكەمەسى سايباق رايوندىق بولىمشە مەكەمەسى حوتان كوشەسى ءمالىسى ساقشى بولىمشەسىنىڭ حالىق ساقشىسى ءتاسليما، ”جۇڭگوداعى جاقسى ادام“ ۋاڭ يۇڭچياڭ قاتارلى نەگىزگى ساتى ۇلگىلەرىنىڭ ۋاكىلدەرى قىزمەت ورنىن تياناق ەتىپ، جانىنداعى ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى جونىندەگى جاندى حيكايالاردى باياندادى. ۋاڭ يۇڭچياڭ ءۇرىمجى قالاسى سايباق رايونى بوفىڭ شياۋبيڭ الەۋمەتتىك يگىلىك ىستەرىن دامىتۋ ورتالىعىنىڭ ەرىكتىسى، ول بوفىڭ شياۋبيڭداعى ەرىكتىلەردىڭ ءار رەتكى جينالۋىن ءار ۇلت جاستارى مەن ورەندەرىنىڭ ارالاسۋىنىڭ، ىشتەسۋىنىڭ، توعىسۋىنىڭ ساباقحاناسىنا اينالدىرۋ − ءوزىنىڭ ۇلتتار ىنتىماعىن، العاباسارلىعىن جەبەۋدەگى ەڭ قاراپايىم ءتاسىلى ەكەندىگىن ءبىلدىردى.

سول كۇنى بۇكىل شينجياڭنىڭ كوپ جەرى ۇگىت اپتالىعىنىڭ باستالۋ سالتىن ءبىر ۋاقىتتا وتكىزىپ، جوعارى مەن تومەن ساباقتاسقان، تەڭ قادامدا ۇندەسكەن ۇگىت جاعدايىن قالىپتاستىردى. تارباعاتاي ايماعى باستالۋ سالتى وتكىزىلگەن ناقتى ورىندا ساياساتتىق كەڭەس بەرۋ تۇعىرىن، نەگىزگى تاقىرىپتىق سۋرەت - جازۋ كورمە اۋماعىن قۇردى، ەرىكتىلەر ۇلتتار ىنتىماعىن، العاباسارلىعىن جەبەۋ زاڭىنىڭ وزەكتى تۇيىندەرىن ناق مايداندا ءتۇسىندىرىپ، قىزىقتى بىلىمدەردەن سۇراۋ - جاۋاپ بەرۋ ىقپالداستىعىن ورىستەتىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ۇيرەنۋ، ىقپالداسۋ بارىسىندا ورتاق تانىم ۇيىستىرۋىنا مۇمكىندىك جاسادى. تاشقورعان تاجىك اۆتونوميالى اۋدانىنىڭ جاڭا ءداۋىر وركەنيەت امالياتى ورتالىعىنىڭ الاڭىندا ءار ۇلت بۇقاراسى مەرەكەلىك كيىم كيىپ، ناقتى ورىندا باس قوستى، جەرگىلىكتى ورىنداعى ادەبيەت - كوركەمونەر قوسىنى ساحناعا شىعىپ ءان - ءبي نومىرلەرىن ورىنداپ، ۇلتتار ىنتىماعى حيكاياسىن اۋەن مەن بيگە ءسىڭىردى.

سول كۇنى جەر - جەردەگى توعىسپالى مەديا تۇعىرلارى تاعى نەگىزگى تاقىرىپتىق جارناماسىن، ۇگىت قىسقا بەينەجازباسىن ءبىر ۋاقىتتا ۇسىنىپ، جەلىدە، جەلىدەن تىس قوس باعىتتا كۇش سالىپ، ۇلتتار ىنتىماعى ۇگىتىنىڭ ءماجىلىس الاڭىنان شىعىپ نەگىزگى ساتىعا قادام تاستاۋىن ىلگەرىلەتىپ، ىنتىماقتاسا ەكپىندەي ىلگەرىلەۋ ۇستانىمىن تيانشان الابىنىڭ بارلىق جەرىنە تاراتتى.

  جاندى حيكايالار ەكپىندەي ىلگەرىلەۋ ورتاق تانىمىن ۇيىستىردى

نازاريالىق ۇگىت لەكسيا بەتالىستى ايقىندادى، ۇلگىنىڭ كۇشى العا باسۋعا جەتەكتەدى. شينجياڭنىڭ جەر - جەرى ساياساتتى ءتۇسىندىرۋدى حيكايالار جونىندەگى ۇگىت لەكسيامەن ۇشتاستىرىپ، ءبىر قىدىرۋ حالىققا جاناسىمدى، جۇرتتى باۋرايتىن نەگىزگى تاقىرىپتىق قيمىلدار ورىستەتىپ، جۇڭحۋا ۇلتى ورتاق تۇلعا تانىمىن بەكەمدەۋدى سان مىڭداعان وتباسىلارىنا ىشكەرىلەي ءسىڭىردى.

9 - ايدىڭ 20 - كۇنى جەمسارى اۋدانىندا ”انار گۇلى قۇلپىرا اشىلىپ بەيتيڭدى نۇرعا بولەدى، بەيتيڭ سەنترلەس شەڭبەرىن بىرگە سىزايىق“ اتتى ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى ۇگىت اپتالىعىنىڭ باستالۋ سالتى جەمسارى قالاشىعى مانچىڭ جولى الەۋمەتتىك اۋماعىندا وتكىزىلدى. مەملەكەتتىك ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعىنداعى ۇلگىلى كوللەكتيۆتەردىڭ ۋاكىلدەرى، اۆتونوميالى رايوندىق ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعىنداعى ۇلگىلى جەكەلەر رەت بويىنشا ساحناعا شىعىپ، ءوز كەشىرمەلەرىمەن ۇشتاستىرىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ءوزارا كومەكتەسكەن، ءوزارا قارايلاسقان مەيىرگە تولى حيكايالارىن باياندادى. اۆتونوميالى رايوننىڭ ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعىنداعى ۇلگىلى جەكە گۋ شيۋپيڭ سوزىندە مىنالاردى ءبىلدىردى: بەلسەنە ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ جاقسى ۇگىتشىسى، جاقسى امالياتتا ايگىلەۋشىسى بولىپ، كورشىلەر مەن اۋىلداستاردى ىنتىماقتى بارىنشا قاستەرلەۋگە، ىنتىماقتى سانالى تۇردە قورعاۋعا، باقىتتى، تىنىش تۇرمىستى بىرگە قورعاۋعا باستايمىن.

اقسۋ ايماعىندا ”اقسۋدىڭ ىنتىماق ىزگى ىستەرىن ويداعىداي بايانداپ، زەيىن - زەردەنى، كۇش - قۋاتتى ۇيىستىراتىن اناردىڭ ءدانى بولۋ“ اتتى نەگىزگى تاقىرىپتىق ۇگىت لەكسيا جارىسى 9 - ايدىڭ 21 - كۇنى تۇستەن كەيىن ايماقتىق توعىسپالى مەديا ورتالىعىنىڭ ستۋدياسىندا وتكىزىلدى. ساڭلاقتار ”ماڭىنداعى ادامدار ماڭىنداعى ىستەردى ايتۋ“ سىندى فورمامەن اقسۋداعى ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ءوزارا قارايلاسقان، اعا - باۋىرداي ەتەنە بولىپ، ءبىر نيەتپەن ەكپىندەي ىلگەرىلەگەن جان تەبىرەنتەرلىك ىزگى ىستەرىن تەرەڭ سۇيىسپەنشىلىكپەن بايانداپ، ۇلتتار ىنتىماعى، العاباسارلىعى ۇگىت تاربيەسىن ۇزدىكسىز تەرەڭدەتتى.

جەر - جەر ۇلت نازارياسى مەن ساياساتىن زەرتتەۋ - تالقىلاۋ، مەملەكەتتە ءبىر تۇتاس قولدانىلاتىن ءتىل - جازۋدى ۇيرەنۋ جارىسى سياقتى ەرەكشەلىككە يە قيمىلداردى ىركەس - تىركەس ورىستەتىپ، ۇيرەنۋ ارقىلى وي جۇگىرتىپ، جارىس ارقىلى ارەكەتتى جەبەپ، ءار ۇلت بۇقاراسىن ۇلت بىلىمدەرىن ىرىقتىلىقپەن ۇيرەنۋگە، ىنتىماق ۇستانىمىن امالياتتا ايگىلەۋگە جەتەكتەپ، ۇلتتاردىڭ بىرگە ىنتىماقتاسا كۇرەس جاساۋ، بىرگە گۇلدەنىپ - كوركەيۋ، دامۋ يدەيالىق نەگىزىن ونان ارى بەكەمدەدى.

  ءبىر نيەتپەن ارمانعا قانات قاعىپ، دامۋ قوزعالىس قۋاتىن ۇيىستىردى

قيمىلدى دانەكەر ەتىپ، توعىسۋ ارقىلى جۇرت تىلەگىن ۇيىستىردى. رايونىمىزدىڭ جەر - جەرى وڭىرلىك ەرەكشەلىكتى تياناق ەتىپ، بۇقارانىڭ قاجەتىنە سايكەسىپ، فورماسى الۋان ءتۇرلى قيمىلداردى جاسامپازدىقپەن ورىستەتىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ قارىم - قاتىناس جاساۋ، ىقپالداسۋ، ءبىر نيەتپەن ءوزارا توعىسۋ تۇعىرىن ورناتىپ، ۇلتتار ىنتىماعىن كۇندەلىكتى تۇرمىسپەن توعىستىردى.

ۇگىت اپتالىعى قارساڭىندا تۇرپان قالاسى ”مورالمەن نارلەنگەن تۇرپان، ۇلگىلەر جانىمىزدا“ اتتى ءمورال ۇلگىلەرىنىڭ نەگىزگى ساتىنى ارالاپ ۇگىت لەكسيا جاساۋ قيمىلىن ۇيىمداستىرىپ ورىستەتتى. قيمىلدا ”ۇلگىلەردىڭ ۇگىت لەكسياسى + ادەبيەت - كوركەمونەر كورمەلىك قويىلىمى“ سىندى جاڭالىق اشۋ فورماسى قولدانىلىپ، قالا، اۋدان ەكى دارەجەلى ءمورال ۇلگىلەرى، ماڭايداعى جاقسى ادامدار وزگەلەرگە كومەكتەسۋدى قۋانىش ساناعان، كاسىپتى قادىرلەپ ۇلەس قوسقان، قارتتارعا وپالى بولىپ، تۋىس - تۋعاندارىن ايالاعان ناقتى حيكايالارىن بولىسۋگە ۇسىنىس ەتىلىپ، ەرەكشەلىككە يە ادەبيەت - كوركەمونەر ويىندارى سايكەستى ورنالاستىرىلىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ بەلسەنە العا باسقان، ىنتىماقتى دا بەرەكەلى رۋحاني بەت - بەينەسى جان - جاقتى ايگىلەندى.

ۇگىتشى فيلورا شوكرات مىنالاردى ءبىلدىردى: ۇلگىلەردىڭ جاندى حيكايالارى ارقىلى ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىنىڭ ۇيرەنەتىن ونەگەسى بار بولۋىنا، ارەكەتتە ۇلگىسى بار بولۋىنا مۇمكىندىك جاساۋدى ءۇمىت ەتەمىن. ءپىشان اۋدانى لۇكچۇن قالاشىعى ديقانسۋ قىستاعىنىڭ كادرى جاڭ جۇڭ - ۋ: ”ۇگىت لەكسيانى تىڭداۋ ارقىلى نەگىزگى ساتى قىزمەتىنىڭ توتە جولى جوق ەكەنىن، تەك تاباندىلىقپەن ناقتى ءىس ىستەپ، جاۋاپكەرشىلىك ارقالاپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنا دەن قويا، سۇيىسپەنشىلىكپەن قىزمەت ەتۋ كەرەكتىگىن اناعۇرلىم تەرەڭ تانىپ جەتتىم“، - دەدى.

قارامايلى قالاسى مايتاۋ رايونى ۇگىت فورماسىندا جاڭالىق اشىپ، ۇگىت اپتالىعىنىڭ باستالۋ سالتىن بيڭتۋان مەن جەرگىلىكتى ورىننىڭ مۇناي مەن گازدى توعىستىرۋ ۆولەيبول ۇسىنىس جارىسىمەن ءوزارا ۇشتاستىرىپ، بيڭتۋان، جەرگىلىكتى ورىن، جوعارى مەكتەپ، مۇناي الابى، مەملەكەت مەنشىگىندەگى كاسىپورىن، حالىقتىق كاسىپورىن سياقتىلارداعى ءار ۇلت كادرلارى مەن جۇمىسشى - قىزمەتكەرلەرىنەن ارالاس كوماندا قۇرىپ، جارىسقا قاتىناسۋعا ۇيىمداستىرىپ، دوپ ارقىلى دوستاسىپ، جارىس ارقىلى توعىسۋدى جەبەپ، ىشتەي سايكەسۋ، ءوزارا اۋىس - كۇيىس جاساۋ بارىسىندا سۇيىسپەنشىلىكتى تەرەڭدەتىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ءبىر نيەتپەن ارمانعا قانات قاعۋىنىڭ، قول ۇستاسا دامۋىنىڭ جاندى كارتيناسىن كەسكىندەدى.

ۇگىت اپتالىعى كەزىندە تيانشان الابىنداعى ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسى باي مازمۇندى، جاندى نەگىزگى تاقىرىپتىق قيمىلداردا ءوزارا ۇيرەنىپ، ءوزارا ۇلگى الىپ، سىرلاسىپ كوڭىل توعىستىرىپ، اعا - باۋىرداي ەتەنە تەرەڭ سۇيىسپەنشىلىكتى ۇزدىكسىز نىعايتىپ، جۇڭحۋا ۇلتى ورتاق تۇلعا تانىمىن ناقتى، جاندى، ءونىمدى بەكەمدەپ، انار ءدانى رۋحىنىڭ تيانشان الابىندا تەرەڭ تامىر تارتىپ، ۇلتتار ىنتىماعى گۇلىنىڭ ۇزاق ۋاقىت ۇزدىكسىز قۇلپىرۋىنا مۇمكىندىك جاسايدى.

(ءتىلشى لي جيا - ني، ەرىكتى تىلشىلەر شا چي، نۇرفيا يالقۇن، لو جيا - ني، حۋا ۋىنجۇن)